a. Khái niệm:
Codec là một mẫu chương trình nhỏ (hay công thức) để chương trình Media Player giải mã hình ảnh và âm thanh của một dữ liệu (Encoder/Decoder).
Quá trình mã hóa (Encoder) và giải mã (Decoder) phải cùng codec, nếu không đảm bảo điều này thì máy sẽ báo lỗi “không thể tìm thấy codec” hoặc “không thể render”.
Thông thường một codec sẽ đi kèm cả Encoder và Decoder thì vừa có thể mã hóa (nén) và giả mã bằng codec. Nếu codec chỉ có Decoder thì chỉ có thể giải mã bằng codec mà không thể mã hóa được.
b. Giới thiệu về codec MPEG:
- MPEG1: dùng cho VCD
- MPEG2: dùng cho DVD và SVCD
- MPEG3: dùng cho nén âm thanh
- MPEG4: Chuẩn nén này biến đổi mảng màu khung hình ban đầu thành một mảng màu đặc biệt gọi YV12. Mắt người cảm thụ độ sáng tối tốt hơn màu sắc nên MPEG4 ghi lại độ sáng tối trên mỗi pixel, còn màu sắc chỉ là ghi lại sau 4 pixel. Chuẩn MPEG4 không hỗ trợ nén video dựng bởi trình 3D, phim hoạt hình tren tivi hay anime.
c. Các chuẩn codec phổ biến hiện nay:
- DivX: chất lượng tương đương MPEG2 nhưng trội hơn ở bit-rate nên dung lượng nhẹ hơn cỡ ½ dung lượng file MPEG2. Chỉ xử lý được file video nhỏ hơn 1 tỷ frame và chỉ có 1 điểm GMC (Global Motion Compensation).
- XviD: là codec không thể tự nén video mà phải sử dụng trình Vitual Dub. Chất lượng vượt trội hơn DivX. Xử lý được tệp video nhiều hơn 1 tỷ frame và có 3 điểm GMC (Global Motion Compensation).
- RM/RMVB: Codec phổ biến nhất Trung Quốc, là codec riêng từ Real One. Chất lượng ảnh phim rõ nét, sáng đẹp và dung lượng khá nhỏ (Chất lượng nhỉnh hơn AVI nếu rip từ DVD).
- H.264: Codec sử dụng thuật toán làm mờ đi các chi tiết cần thiết trong các khung hình (chẳng hạn như vết ô vuông của MPEG1) nên chất lượng cũng khá tốt và dung lượng nhỏ hơn 3 lần DivX, gần 4 lần MPEG1.
- VP60, VP72: là dòng codec nổi trội nhất hiện nay, đang phát triển chưa hoàn chỉnh.
c. Phân loại codec:
Codec có 2 loại:
- Loại đuôi file sẽ chỉ ra loại codec file đó sử dụng, chẳng hạn như *.WMV, *.RM, *. RMVB, *.MPG, *.MPEG, *.MOV…
- Loại đuôi file không chỉ ra đích xác loại codec file đó sử dụng mà chỉ thể hiện đó là file media, chẳng hạn như *.AVI, *.MKV, *.OGM, *.MP4…
d. File đuôi *AVI:
File đuôi AVI là file sử dụng chuẩn codec DivX để nén và giải mã video, còn audio thì được nén và giải mã với codec MP3.

----

VOB là tên viết tắt của "Video Object" được định nghĩa trong kỹ thuật ghi đĩa DVD. Mặc dù VOB cũng là một dạng của chuẩn MPEG giống như DAT của VCD, nhưng một MPEG decoder thông thường sẽ không hiểu được, vì nó có thêm các dữ liệu thông tin riêng mà chỉ có một DVD decoder mới hiểu được. Những dữ liệu đó bao gồm các thông tin về các file offset và thời lượng của tất cả các chapter nằm trong file VOB để đầu đọc đĩa DVD dân dụng có thể hiểu được. Do đó VOB là định dạng sẽ ghi trên đĩa DVD để sử dụng trên đầu đọc đĩa DVD dân dụng, nó giống như định dạng DAT được ghi trên đĩa VCD vậy. 

----

Đây là thông tin về các chuẩn MPEG
MPEG là tên viết tắt của hiệp hội phim ảnh quốc tế (The Moving Picture Experts Group ): Là chuẩn được phát triển cho các thiết bị âm thanh và hình ảnh bằng cách nén dữ liệu. Các chuẩn MPEG có đặc điểm là tính nội suy trong và giữa các khung hình (AVI nén theo chuẩn M-JPEG cho mỗi khung hình) do đó kích thước file rất nhỏ. Hiện nay MPEG có các chuẩn nén như sau:
- MPEG-1: (chuẩn ISO/IEC 11172) có từ tháng 11-1992. MPEG – 1 dùng cho nén động có kích thước 320x240 và tốc độ bit còn từ 1 Mbit/s đến 1,5 Mbit/s dùng cho ghi hình trên băng từ và đĩa quang (CD), đồng thời truyền dẫn trong các mạng (ví dụ như mạng máy tính). Đối với mã hóa audio stereo, tốc độ khoảng 250 Kbps. Được sử dụng như là chuẩn dành cho VCD (Video CD) có chưa hình ảnh nén và âm thanh đã nén dạng MP3
- MPEG-2: Là dự án giai đoạn hai của ISO/IEC, được sử dụng cho các ứng dụng cao hơn với tốc độ còn ≤ 10 Mbit/s cho viễn thông, truyền hình thông thường. Được sử dụng như là chuẩn dành cho DVD; truyền tải hình ảnh và âm thanh trên các kênh truyền hình chất lượng cao, sử dụng trong truyền hình kỹ thuật số vệ tinh, truyền hình cáp.
- MPEG – 3 : tiêu chuẩn nén tín hiệu số xuống còn ≤ 50 Mbps để truyền tín hiệu truyền hình có độ phân giải cao (HDTV). Sau đó, nhập chung vào MPEG – 2 và thành tiêu chuẩn quốc tế MPEG – 2 vào tháng 11 năm 1994 (ISO/IEC 13818). Tiêu chuẩn MPEG – 2 này dùng cho truyền hình thông thường và truyền hình có độ phân giải cao.
- MPEG-4: Được thiết kế để mã hóa Video/Audio với tốc độ thấp (khoảng 9÷14 Kbps) chủ yếu ứng dụng trong điện thoại video, multimedia. MPEG – 4 hoàn thiện vào tháng 10 – 1998. Hình ảnh được nén với dung lượng rất nhỏ nhưng chất lượng tốt.
- MPEG – 7 : chuẩn này được đề nghị vào tháng 10 – 1998 và thành chuẩn quốc tế vào tháng 9 – 2001. MPEG – 7 sẽ là chuẩn mô tả thông tin của rất nhiều loại đa phương tiện. Mô tả này sẽ kết hợp với chính nội dung của nó cho phép khả năng tìm kiếm nhanh và hiệu quả theo yêu cầu người dùng. MPEG-7 đặc trưng cho một tập tiêu chuẩn biểu diễn nhiều loại thông tin multimedia khác nhau. Chính vì vậy, MPEG-7 còn được gọi là “ Giao thức mô tả nội dung đa phương tiện”.

Nguồn: Nin Nguyen